IBAN Sahipleri Dikkat! Bilgi Eksikliği Cezaya Yol Açabilir!
On binlerce vatandaş, 'arkadaş hatırı' veya 'küçük bir kazanç' vaadiyle başkasının banka hesabını kullanarak nitelikli dolandırıcılık suçlamasıyla karşı karşıya kaldı. Adalet Bakanlığı, kamuoyunda 'IBAN mağdurları' olarak bilinen ve sayıları 300 bini aşan dosyalar için harekete geçti. 50 bin kişinin etkilendiği bu büyük sorunun, 12. Yargı Paketi ile çözüme kavuşturulması amaçlanıyor.
Türkiye'de son dönemlerin en büyük adli meselelerinden biri haline gelen 'kiralık hesap' ya da 'hesap kullandırma' davalarına yeni bir çerçeve getirilmesi planlanıyor. Dolandırıcıların kurbanı olan ve buna rağmen yasal olarak 'suç ortağı' durumuna düşen on binlerce kişi için Ankara'dan önemli bir açıklama gerçekleştirildi. Adalet Bakanı Akın Gürlek, bu mağduriyetlerin farkında olduklarını belirterek, konunun 12. Yargı Paketi'nde ele alınacağını açıkladı.
'BİLEREK YAPANLAR' İLE 'KANDIRILANLAR' ARASINDAKİ AYRIM
Mevcut yasalar çerçevesinde, hesabını kullandıran bireyler genelde Türk Ceza Kanunu'nun 158. maddesine dayanarak 'nitelikli dolandırıcılık' suçlamasıyla karşı karşıya kalıyor. Ancak, yapılması planlanan yeni düzenlemeyle mahkemelerin daha etkin kararlar alması ve adaletin daha ince bir şekilde sağlanması hedefleniyor.
Yetkililerin üzerinde çalıştığı yeni düzenlemede üç ana kategori belirlenecek:
KORKUTUCU RAKAMLAR: 50 BİN KİŞİ CEZA ALDI
Adalet Bakan Yardımcısı Niyazi Acar, yaptığı açıklamalarda, durumun ciddiyetini ortaya koyan verileri paylaştı. Bilişim sistemleri aracılığıyla gerçekleştirilen dolandırıcılık vakalarına dair açılan dava sayısı 300 bini aşmış durumda. Bu belgelerde yargılanan yaklaşık 50 bin kişi ceza alırken, bunlardan bazıları şu an cezaevinde. Bakanlık, bu dava yoğunluğunun yargı sistemini de olumsuz etkilediğini belirtiyor.
ADANA'DAKİ TRAJEDİ DERS ALINACAK BİR ÖRNEK
IBAN mağduriyetinin ne kadar ciddi sonuçlar doğurabileceğini gösteren dikkat çekici olaylardan biri Adana'da yaşandı. 23 yaşındaki Özlem Develi, 'Hesabım bloke oldu, ticari bir ödeme alacağım' diyen bir arkadaşa güvenerek IBAN'ını paylaştı. Bu iyi niyetle yapılan hareketin bedeli oldukça ağır oldu. Özlem, hakkında açılan yaklaşık 20 dava sonucunda kesinleşen dört davadan 4 yıl 5 ay hapis ve 150 bin TL civarında para cezası aldı; şu an hukuk mücadelesini sürdürmekte.
'HESABIM BLOKELİ' SAHTECİLİĞİNE DİKKAT EDİN
Uzmanlar, dolandırıcıların vatandaşları kandırmak için başvurduğu klasik taktiklere karşı uyarılarda bulunuyor. 'Hesabıma bloke kondu', 'Sadece 1-2 günlük bir işlem', 'Yasal bir ticaret yürütüyoruz' ya da 'Tüm sorumluluk bende' söylemleri, aslında bir dolandırıcılık şebekesinin kurbanı olma riskini barındırabilir.
Bu tür hesaplar üzerinden yasa dışı bahis paralarının aklanması, sahte ürün satışları ya da kripto para dolandırıcılıkları gibi çeşitli dolandırıcılıklar gerçekleştirilmektedir.
MASAK DA TAKİPTE: HAPİS CEZASI YETERLİ DEĞİL, VERGİ CEZALARI DA VAR
IBAN'ını başkalarıyla paylaşmanın cezası yalnızca hapisle sınırlı değil. 5549 sayılı yasa çerçevesinde, kendi adına açılan hesabı başka biri adına kullandıran kişiler, Mali Suçları Araştırma Kurulu'nun (MASAK) denetiminde kalıyor. MASAK tarafından hazırlanan raporlar doğrultusunda, savcılıklara suç duyurusunda bulunuluyor. Bu kişiler yasal cezalara ek olarak, hesaplarında dönen paralar üzerinden vergi denetimiyle de karşılaşabilir ve yüksek miktarda vergi cezalarıyla yüzleşmek durumunda kalabilirler.
